ఇప్పటి ఆధునిక కాలంలో మనిషి జీవన విధానాన్ని అత్యంత వేగంగా మార్చిన పరిణామాలలో ఒకటి సామాజిక మాధ్యమాల విస్తరణ. చేతిలో చిన్న మొబైల్ ఫోన్ ఉంటే ప్రపంచం మొత్తం మన ముందే ఉన్నట్లు అనిపించే స్థితి ఏర్పడింది. ఒకప్పుడు వార్తలు తెలుసుకోవ డానికి పత్రికలు చదవడం, పెద్దలతో చర్చించడం, పుస్తకాలు పరిశీలించడం వంటి పద్ధతులు ఉండేవి. ఇప్పుడు అనేక విషయాలు కొన్ని క్షణాల్లోనే మన చేతిలోకి చేరుతున్నాయి. ఈ మార్పు మనిషికి అనేక సౌకర్యాలను అందించినప్పటికీ అదే సమయంలో కొత్త సమస్యలను కూడా తీసుకొచ్చింది. ముఖ్యంగా సామాజిక మాధ్యమాలపై ఎక్కువగా ఆధారప డటం వల్ల మన జీవన శైలి క్రమంగా మారిపోతున్నది. సామాజిక మాధ్యమాలు మొదట్లో మనుషుల మధ్య సం బంధాలను బలపరచడానికి ఉపయోగపడే సాధనాలుగా కనిపించాయి. దూర ప్రాంతాల్లో ఉన్న స్నేహితులు, బంధు వులు సులభంగా ఒకరితో ఒకరు మాట్లాడుకునే అవకాశం ఏర్పడింది. సమాజంలో జరుగుతున్న విషయాలను వెంటనే తెలుసుకునే అవకాశం కూడా కలిగింది. విద్యార్థులకు కూడా కొత్త విషయాలను తెలుసుకోవడానికి విస్తృత అవకాశాలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి. కానీ కాలక్రమేణా ఈ సౌకర్యం అలవాటుగా మారి, కొందరికి వ్యసనంగా మారుతున్న పరిస్థితి కనిపిస్తోంది. ఇప్పుడు చాలా మంది ఉదయం లేవగానే ముందుగా మొబైల్ ఫోన్ వైపు చూస్తున్నారు. రాత్రి పడుకునే వరకు కూడా అదే అలవాటు కొనసాగుతోంది. రోజులో ఎంత సమయం గడిచిపోయిందో కూడా తెలియకుండా సామాజిక మాధ్యమాలలో(Social media) మునిగిపోయే పరిస్థితి ఏర్పడుతోంది.
Read Also : X Grok: ఇకపై ‘గ్రోక్’ ఏఐ ఉచితం కాదు.. మస్క్ కీలక నిర్ణయం!
ముఖ్యంగా యువతలో ఈ ప్రభావం ఎక్కువగా కనిపిస్తోంది. చదువుకు కేటాయించాల్సిన సమయం, కుటుంబంతో గడపాల్సిన సమయం, విశ్రాంతి తీసుకోవాల్సిన సమయం అన్నీకూడా కొన్నిసార్లు ఈమాధ్య మాలకే వెచ్చించబడుతున్నాయి. ఈ పరిస్థితి మన ఆరోగ్యం పైనా ప్రభావం చూపుతోంది. ఎక్కువసేపు మొబైల్ స్క్రీన్ వైపు చూడడం వల్ల కళ్లకు ఇబ్బందులు కలుగుతున్నాయి. శారీరక కదలికలు తగ్గిపోవడం వల్ల అలసట, నిద్రలేమివంటి సమస్యలు కూడా వస్తున్నాయి. అంతేకాదు ఇతరులు జీవితా లను నిరంతరం చూసి మన జీవితాన్ని పోల్చుకోవడం వల్ల మానసిక ఒత్తిడి కూడా పెరుగుతోంది. కొన్నిసార్లు అసత్య సమాచారం వేగంగా వ్యాపించి సమాజంలో అపోహలు కలి గించే పరిస్థితులు కూడా కనిపిస్తున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో సామాజిక మాధ్యమాల (Social media)నుండి కొంతకాలం దూరంగా ఉండ డం అనే ఆలోచన ప్రాధాన్యం పొందుతోంది. దీనినే సామాజిక మాధ్యమాల విశ్రాంతి అని చెప్పవచ్చు. అంటే రోజులో కొంత సమయం లేదా కొన్నిరోజులు పూర్తిగా ఈ మాధ్య మాల నుండి దూరంగా గడపడం. ఇలా చేయడం వల్ల మన సుకు ప్రశాంతత లభిస్తుంది. మన చుట్టూ ఉన్న నిజమైన ప్రపంచాన్ని మరింతగా అనుభవించే అవకాశం కలుగుతుంది. సామాజిక మాధ్యమాల నుండి కొంత దూరంగా ఉన్నప్పుడు మనకు కొత్త అనుభవాలు కలుగుతాయి. కుటుంబ సభ్యుల తో ప్రశాంతంగా మాట్లాడుకునే అవకాశం పెరుగుతుంది. పుస్తకాలు చదవడానికి సమయం దొరుకుతుంది. ప్రకృతి మధ్యలో నడవడం, ఆలోచనలు చేసుకోవడం, సృజనాత్మక పనులు చేయడం వంటి అలవాట్లు పెరుగుతాయి. ముఖ్యం గా విద్యార్థులకు ఇది ఎంతో ప్రయోజనకరం. వారు చదువు పై మరింత ఏకాగ్రత సాధించగలుగుతారు. ఇంకా ఒక ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే మనుషుల మధ్య ప్రత్యక్ష సంబంధాలు బలపడతాయి. ఒకప్పుడు పల్లెల్లో, పట్టణాల్లో ప్రజలు ఒకరితో ఒకరు కలుసుకుని మాట్లాడుకునే సంస్కృ తి ఉండేది. ఇప్పుడు ఆ సంస్కృతి కొంత తగ్గిపోయింది. సామాజిక మాధ్యమాల విశ్రాంతి తీసుకోవడం ద్వారా మళ్లీ ఆ ఆత్మీయత పెరిగే అవకాశం ఉంది. అయితే సామాజిక మాధ్యమాలను పూర్తిగా వదిలేయడం అవసరం లేదు. అవి సరైన విధంగా ఉపయోగిస్తే ఎంతో ప్రయోజనకరంగా ఉం టాయి.
ముఖ్యమైనది సమయ నియంత్రణ. రోజులో ఎంత సమయం వినియోగించాలి అనే విషయం ప్రతి ఒక్కరూ నిర్ణయించుకోవాలి. అవసరం లేని విషయాలపై ఎక్కువ సమయం గడపకుండా జాగ్రత్త పడాలి. ముఖ్యంగా పిల్లలు, యువత ఈ విషయంలో మరింత జాగ్రత్తగా ఉండాలి. తల్లి దండ్రులు, ఉపాధ్యాయులు వారికి సరైన మార్గదర్శనం ఇవ్వాలి. సాంకేతిక అభివృద్ధి మనిషి జీవితాన్ని సులభతరం చేయడానికి వచ్చినదే కానీ మన జీవితాన్ని పూర్తిగా ఆక్ర మించడానికి కాదు అనే విషయం గుర్తుంచుకోవాలి. మన చేతిలో ఉన్న సాధనాలను మనమే నియంత్రించాలి కానీ అవి మనలను నియంత్రించే పరిస్థితి రాకూడదు. అందుకే అప్పుడప్పుడు సామాజిక మాధ్యమాల నుండి కొంతవిశ్రాంతి తీసుకోవడం ప్రతి ఒక్కరికీ అవసరం. అది మనఆరోగ్యాన్ని కాపాడడమే కాకుండా మన ఆలోచనలను కూడా మరింత స్పష్టంగా మార్చుతుంది. మన సమయాన్ని సార్థకంగా విని యోగించడం మన చేతుల్లోనే ఉంది. కుటుంబం, సమాజం, ప్రకృతి,పుస్తకాలు ఇవన్నీ మన జీవితాన్ని సంపన్నం చేసే అంశాలు. వాటికి తగిన సమయం కేటాయించినప్పుడే మన జీవితం సమతుల్యంగా ఉంటుంది. అందువల్ల సాంకేతిక సాధనాలను జాగ్రత్తగా ఉపయోగిస్తూ, అప్పుడప్పుడు వాటి నుండి దూరంగా ఉండే అలవాటు పెంపొందించుకోవడం ద్వారా మన జీవితం మరింత ఆరోగ్యకరంగా సంతోషక రంగా మారుతుంది.
-తరిగోపుల నారాయణస్వామి
Read hindi news : hindi.vaartha.com
Epaper : epaper.vaartha.com
Read Also:
