లోక్సభ ప్రస్తుత సమావేశాల్లో మార్చి 13న ట్రాన్స్జెండర్ (Transgender)పర్సన్స్ (హక్కుల పరిరక్షణ) సవరణ బిల్లు – 2026ను ప్రవేశపెట్టారు.ఈ సవరణలో ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్ గుర్తింపు నిర్వచనాన్ని మార్చాలని ప్రతిపాదించారు. ఇందులో ‘జెండర్ సెల్ఫ్-ఐడెంటిఫికేషన్’ (స్వీయ గుర్తింపు)కు చోటు కల్పించలేదు. 2019 చట్టాన్ని అమలు చేయడంలో కొన్ని ఇబ్బందులు ఎదురవుతున్నాయని, అందుకే ఈ సవరణ అవసరమైందని ప్రభుత్వం చెబుతోంది. అందుకే, చట్టంలోని ప్రయోజనాలు నిజంగా అవసరమైన వారికి మాత్రమే అందేలా, ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్ నిర్వచనాన్ని పునఃపరిశీలిస్తున్నామని తెలిపింది. సవరణ బిల్లు వచ్చిన తర్వాత దేశంలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో ట్రాన్స్జెండర్ కమ్యూనిటీకి చెందిన కొన్ని వర్గాల్లో అసహనం వ్యక్తమవుతోంది. ఈ సవరణ ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్ గుర్తింపును ప్రమాదంలో పడేస్తుందని ఆ వర్గానికి చెందిన కొందరు పేర్కొంటున్నారు. అలాగే ఈ బిల్లు ట్రాన్స్ గుర్తింపును నేరపూరిత కోణంలో చూస్తోందని వారు ఆరోపిస్తున్నారు. భారతదేశంలో ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్స్ గుర్తింపు, హక్కులకు సంబంధించిన చట్టాల చరిత్ర మరీ పాతది కాదు. మొదటగా 2014లో, నేషనల్ లీగల్ సర్వీసెస్ అథారిటీ (నల్సా) కేసులో సుప్రీంకోర్టు ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్స్ హక్కులను గుర్తించింది.
Read Also: Fastag Annual Pass Price: ఏప్రిల్ 1 నుండి పెరగనున్న ఫాస్ట్ట్యాగ్ పాస్ ధర
సుప్రీంకోర్టు తీర్పు లో ఏమి వుంది?
ఈ కేసులో సుప్రీంకోర్టు తీర్పునిస్తూ.. పౌరులు తమ జెండర్ గుర్తింపును స్వయంగా నిర్ణయించుకునే హక్కును కల్పించింది. అంతేకాకుండా, కోర్టు వారికి ‘థర్డ్ జెండర్’ హోదాను ఇచ్చింది. అదే సమయంలో, ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్లను సామాజికంగా, విద్యాపరంగా వెనుకబడిన వర్గాలుగా పరిగణించాలని ప్రభుత్వాన్ని కోర్టు ఆదేశించింది. విద్య, ఉపాధి, ఆరోగ్య సేవల్లో వారికి తగిన సౌకర్యాలు, రిజర్వేషన్లు కల్పించాలని కూడా ఆదేశాలు జారీ చేసింది. ఈ తీర్పు తర్వాత ట్రాన్స్ హక్కుల కోసం చట్టం చేయడానికి ప్రభుత్వానికి ఐదేళ్లు పట్టింది. 2019లో ఆమోదించిన ‘ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్స్ (హక్కుల పరిరక్షణ) బిల్లు’లో ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్ నిర్వచనాన్ని చట్టబద్ధంగా ఖరారు చేశారు. దాని ప్రకారం, ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్ పరిధిలోకి అనేక రకాల వ్యక్తులు వస్తారు.
ఇందులో పుట్టినప్పుడు కేటాయించిన లింగ గుర్తింపు కంటే భిన్నమైన జెండర్ గుర్తింపు కలిగిన వారు కూడా ఉన్నారు. ఈ నిర్వచనంలో ట్రాన్స్జెండర్ పురుషులు, మహిళలు ఇద్దరూ ఉన్నారు. దీని కోసం ఒక వ్యక్తి తప్పనిసరిగా లింగ మార్పిడి వైద్య ప్రక్రియ చేయించుకుని ఉండాల్సిన అవసరం లేదు. ఈ నిర్వచనం పరిధిలోకి జెండర్ క్వీర్, ఇంటర్సెక్స్ వ్యక్తులతో పాటు ‘కిన్నెర’, ‘హిజ్రా’, ‘అరవాణి’, ‘జోగత’ వంటి సామాజిక-సాంస్కృతిక గుర్తింపు ఉన్న వర్గాలు కూడా వస్తాయి. 2019 చట్టం స్వీయ జెండర్ గుర్తింపును నిర్ణయించుకునే హక్కును ఇచ్చింది.
ఎవరిని ట్రాన్స్జెండర్గా పరిగణిస్తారు?
కొత్త చట్టంలో ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్ నిర్వచనాన్ని పరిమితం చేశారు. అంతేకాకుండా, 2019 చట్టంలోని ఆర్టికల్ 4(2)ను తొలగించాలని ఈ సవరణ ప్రతిపాదించింది. ఈ ఆర్టికల్లో జెండర్ ‘స్వీయ గుర్తింపు’ హక్కు గురించి ప్రస్తావన ఉండేది. కొత్త నిర్వచనం ప్రకారం, ‘కిన్నెర’, ‘హిజ్రా’, ‘అరవాణి’ లేదా ‘జోగత’ వంటి సామాజిక-సాంస్కృతిక గుర్తింపు ఉన్న వర్గాలకు చెందిన వారిని మాత్రమే ట్రాన్స్జెండర్లుగా పరిగణిస్తారు. వీరితో పాటు ‘ఇంటర్సెక్స్’ వ్యక్తులను కూడా ఈ నిర్వచనంలో చేర్చారు. ‘ఇంటర్సెక్స్’ అంటే, ఎవరి శారీరక లక్షణాలు (లైంగిక అవయవాలు, క్రోమోజోమ్లు లేదా హార్మోన్లు వంటివి) పుట్టినప్పుడు సాధారణ పురుషుడు లేదా స్త్రీ కంటే భిన్నంగా ఉంటాయో వారు. బలవంతంగా ట్రాన్స్జెండర్ పర్సన్లుగా మార్పిడి చేసిన పిల్లలు, వ్యక్తులను కూడా ఇందులో చేర్చారు.
Read hindi news: hindi.vaartha.com
Epaper : epaper.vaartha.com
Read Also:
