తెలుగు ప్రజల కాలపట్టిక ప్రకారం నూతన సంవత్సరాది ఉగాది. ఇది చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి నాడు వస్తుంది. ఉగాది అనే పదం “యుగాది” నుండి ఉద్భవించింది, దీని అర్థం “యుగానికి ఆది” లేదా కొత్త సంవత్సరానికి ఆరంభం. పురాణాల ప్రకారం, బ్రహ్మదేవుడు సృష్టిని ఈ రోజున ప్రారంభించాడని నమ్ముతారు. శాలివాహన చక్రవర్తి ఈ రోజున పట్టాభిషేకం చేయించుకున్నాడన్న చారిత్రక వాదన కూడా ఉంది. ఉగాది రోజున పంచాంగ శ్రవణం చేయడం ఒక ముఖ్యమైన ఆచారం, దీనివల్ల భవిష్యత్తులో ఎదురయ్యే పరిస్థితులను తెలుసుకోవచ్చని మన పురాతన గ్రంథాలు చెబుతున్నాయి.
ఉగాది పండుగ వెనుక కథ
పురాణాల ప్రకారం, మత్స్యావతారం ధరించిన విష్ణువు, సోమకాసురుడి చెర నుంచి వేదాలను రక్షించి బ్రహ్మదేవునికి అప్పగించిన రోజుగా ఉగాదిని భావిస్తారు. అలాగే, ఈ రోజున వసంత రుతువు ప్రారంభమవుతుంది. ప్రకృతి మొత్తం కొత్త దుస్తులు ధరించినట్లు పచ్చదనంతో కళకళలాడుతుంది. కొత్త ఆరంభానికి సూచకంగా చెట్టుకు కొత్త ఆకులు వస్తాయి, మామిడి చెట్లు ముక్కలతో, వేప చెట్లు పువ్వులతో ప్రకృతి అందాన్ని మరింత పెంచుతాయి. అందుకే ఉగాది పండుగను కొత్త ఆశయాల ప్రారంభ దినంగా భావిస్తారు.
ఉగాది పచ్చడి ప్రాముఖ్యత
ఉగాది పచ్చడి ప్రత్యేకత ఏమిటంటే, ఇది షడ్రసాల సమ్మేళనం. ఇది మన జీవితంలో ఎదురయ్యే అనేక అనుభవాలను ప్రతిబింబిస్తుంది. ఇందులోని ప్రతి పదార్థం ఒక ప్రత్యేక భావానికి ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. బెల్లం తీపిని సూచిస్తూ ఆనందాన్ని తెలియజేస్తుంది. వేప పువ్వు చేదుగా ఉండి, జీవితంలోని కష్టనష్టాలను సూచిస్తుంది. ఉప్పు జీవితం సాగించేందుకు అవసరమైన ఉత్సాహానికి సంకేతం. చింతపండు పులుపుగా ఉండి, మనం తెలివిగా వ్యవహరించాల్సిన పరిస్థితులను గుర్తుచేస్తుంది. పచ్చి మామిడి వగరు రుచి కలిగి ఉండటం, కొత్త సవాళ్లను సూచిస్తుంది. కారం మనకు సహనం కోల్పోయే విధమైన పరిస్థితులను సూచిస్తుంది.
సాంస్కృతిక వైభవం మరియు ఉగాది ఉత్సవాలు
ఉగాది రోజున తెలుగువారు కొత్త దుస్తులు ధరించి, దేవాలయాలను దర్శించి ప్రత్యేక పూజలు చేస్తారు. ఇంటిని మామిడి తోరణాలతో అలంకరించడం, రంగవల్లులు వేయడం ఆనవాయితీ. ఈ రోజున భవిష్యత్తును శ్రద్ధగా ఆలోచిస్తూ కొత్త ఆశయాలతో జీవితం ప్రారంభించేందుకు ప్రజలు సంకల్పిస్తారు. అలాగే, కొత్త సంవత్సరానికి స్వాగతం పలుకుతూ, కవితల పోటీలు, సంగీత కచేరీలు, ఇతర సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తారు. మరాఠీలు ‘గుడిపడ్వా’గా, తమిళులు ‘పుత్తాండు’గా, మలయాళీలు ‘విషు’గా, బెంగాలీలు ‘పోయ్ లా బైశాఖ్’గా ఈ పండుగను జరుపుకోవడం విశేషం. ఈ విధంగా ఉగాది ఉత్సవం తెలుగు సంస్కృతి మరియు సంప్రదాయాల గొప్పతనాన్ని ప్రదర్శిస్తుంది.