టారిఫ్(Tariff) సవాళ్ల మధ్య భారీగా పెరిగిన భారతదేశ ఇంధన ఎగుమతులు భారతదేశ ఇంధన ఎగుమతులు ఇటీవల అంతర్జాతీయ దృష్టిని ఆకర్షించాయి. పరిమిత ముడి చమురు వనరులు ఉన్నప్పటికీ, భారతీయ కంపెనీలు విదేశాలకు గణనీయమైన మొత్తంలో ఇంధనాన్ని ఎగుమతి చేస్తున్నాయి. భారతదేశం(India) రష్యా (Russia)చమురు కొనుగోళ్ల కారణంగా అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్(Donald Trump) విధించిన 25% పన్ను మరియు ఇటీవలి యూరోపియన్ యూనియన్ ఆంక్షలు భారతదేశ ఇంధన ఎగుమతి కార్యకలాపాలను హైలైట్ చేశాయి. రిలయన్స్ ఇండస్ట్రీస్ మరియు నయారా ఎనర్జీ వంటి భారతీయ ప్రైవేట్ చమురు శుద్ధి సంస్థలు రష్యన్ ముడి చమురును కొనుగోలు చేసి ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎగుమతి చేస్తున్నాయి.
ప్రభుత్వ రంగ శుద్ధి కర్మాగారాలు 35% వాటా
భారతదేశంలోని ప్రైవేట్ మరియు ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలు రెండూ రష్యన్ ముడి చమురును దిగుమతి చేసుకుంటుండగా, ప్రైవేట్ సంస్థలు ఎగుమతుల్లో ముందున్నాయి. రష్యన్ ముడి చమురు దిగుమతుల్లో ప్రభుత్వ రంగ శుద్ధి కర్మాగారాలు 35% వాటా కలిగి ఉండగా, నయారా మరియు రిలయన్స్ వంటి ప్రైవేట్ కంపెనీలు 44% వాటాను కలిగి ఉన్నాయి. భారతదేశం పెద్ద మొత్తంలో డిస్కౌంట్ పొందిన రష్యన్ ముడి చమురును కొనుగోలు చేసింది. ఈ నూనెను పెట్రోల్, డీజిల్ మరియు విమాన ఇంధనంగా ప్రపంచ మార్కెట్ల కోసం శుద్ధి చేయడం ద్వారా, నయారా మరియు రిలయన్స్ గణనీయమైన లాభాలను సాధించాయి. అయితే, యూరోపియన్ సంక్షోభం మరియు ట్రంప్ పన్ను కొత్త సవాళ్లను ప్రవేశపెట్టాయి. కేంద్ర పెట్రోలియం మంత్రిత్వ శాఖకు చెందిన పెట్రోలియం ప్లానింగ్ అండ్ అనాలిసిస్ సెల్ ప్రకారం, 2025 మొదటి అర్ధభాగంలో, భారతదేశం 29.251 మిలియన్ టన్నుల వివిధ పెట్రోలియం ఉత్పత్తులను ఎగుమతి చేసింది.
మొత్తం ఉత్పత్తిలో 30% ప్రాతినిధ్యం
2025 మొదటి ఆరు నెలల్లో, ఇది దాదాపు 3 మిలియన్ టన్నుల శుద్ధి చేసిన ఇంధనాన్ని ఎగుమతి చేసింది, ఇది దాని మొత్తం ఉత్పత్తిలో 30% ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది. ఇటీవలి EU ఆంక్షలు దాని కార్యకలాపాలను గణనీయంగా ప్రభావితం చేశాయి, దీని ఫలితంగా 400,000 బ్యారెళ్ల సామర్థ్యం కలిగిన దాని వాడినార్ శుద్ధి కర్మాగారంలో ఉత్పత్తి తగ్గింది. స్విస్ కంపెనీ విటోల్ నయారా శుద్ధి చేసిన ఇంధనాన్ని ప్రధానంగా కొనుగోలు చేస్తుంది. ఇది యుఎఇ మరియు పశ్చిమ ఆఫ్రికాకు డీజిల్ మరియు పెట్రోల్ను ఎగుమతి చేస్తుంది.
“ఇది పూర్తిగా లాభదాయక కార్యకలాపం”
రిలయన్స్ ఇండస్ట్రీస్ సహకారం ముఖేష్ అంబానీకి చెందిన రిలయన్స్ ఇండస్ట్రీస్ గుజరాత్లోని జామ్నగర్లో ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద చమురు శుద్ధి కర్మాగారాన్ని నిర్వహిస్తోంది. ఇది భారతదేశంలో అతిపెద్ద ఇంధన ఎగుమతిదారుగా నిలుస్తోంది. 2025 మొదటి అర్ధభాగంలో, రిలయన్స్ 19.65 మిలియన్ టన్నుల శుద్ధి చేసిన ఇంధనాన్ని ఎగుమతి చేసింది. దాదాపు 28% యూరోపియన్ మార్కెట్కు మళ్లించబడింది. ప్రధాన కస్టమర్లలో BP, ఎక్సాన్ మొబిల్, గ్లెన్కోర్, విటోల్ మరియు ట్రాఫిగురా ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలు దేశీయంగా అత్యధికంగా డిస్కౌంట్ పొందిన రష్యన్ ముడి చమురును విక్రయిస్తుండగా, నయారా మరియు రిలయన్స్ విదేశాలకు అధిక లాభాల కోసం ఎగుమతి చేస్తాయి. ఈ లాభదాయక విధానం అమెరికా ట్రెజరీ కార్యదర్శి స్కాట్ బెసెంట్ నుండి విమర్శలకు గురైంది.
భారతదేశం, రష్యా మధ్య సంబంధం ఏమిటి?
రెండు దేశాలు UN, BRICS, G20 మరియు SCO వంటి అంతర్జాతీయ సంస్థలలో సభ్యులు. ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలిలో భారతదేశానికి శాశ్వత సభ్యత్వం పొందేందుకు రష్యా మద్దతు ఇస్తుందని ప్రకటించింది. అదనంగా, భారతదేశం వ్యవస్థాపక సభ్యుడిగా ఉన్న సార్క్లో పరిశీలకుడి హోదాతో చేరడానికి రష్యా ఆసక్తిని వ్యక్తం చేసింది.
రష్యా భారతదేశానికి ఎందుకు సహాయం చేస్తుంది?
రష్యా భారతదేశంతో వాణిజ్య, సాంస్కృతిక మరియు సాహిత్య సంబంధాలను బలోపేతం చేసుకోవాలని కోరుకుంది మరియు కనీసం 1860 నుండి భారతదేశంలో దౌత్య కార్యాలయాన్ని ప్రారంభించాలని కోరుకుంది, కానీ భారతదేశంలో అప్పటి బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం దానిని వ్యతిరేకించింది. భారతదేశంలో వలసవాద వ్యతిరేక కార్యకలాపాలను సులభతరం చేయడంలో సోవియట్ యూనియన్ ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించింది.
Read hindi news: hindi.vaartha.com
Read also: